بیوریتم یا زیست آهنگ ادعا می کند زندگی هر فرد تحت تأثیر سه چرخه زیستی ریتمیک به نام ها ی حسی، ذهنی، و جسمی قرار دارد و با تعیین این دوره ها، وظایفی را که به هر یک از این دوره ها وابسته هستند، تسهیل می کند. کاربردهای این دانش نوین در صنعت را می توان در سطوح مختلفی مانند سطح مدیریت، کارمندان، کارگران و غیره مورد بررسی قرار داد. مدیران با بهره گیری از این دانش می توانند تصمیم گیریهای خود را به زمانهایی موکول کنند که چرخه ذهنی آنها در ناحیه مثبت قرار دارد و حافظه و توانایی ذهن برای تجزیه و تحلیل در این روزها در بالاترین حد خود می باشد.کارمندان، کارگران و دیگر پرسنل سازمانی نیز می توانند با اطلاع از دوره های ریتمیک خود، وظایفشان را به بهترین وجه ممکن به انجام برسانند.
به طور کلی با مد نظر قرار دادن این نظریه در صنعت، شاهد نتایج مثبت و قابل قبولی همانند افزایش کیفیت و کمیت محصولات، کاهش ضایعات و حوادث ناشی از کار، بهبود روابط سازمانی، اخذ تصمیمات معقول تر و منطقیتر و بسیاری موارد دیگر خواهیم بود.
تئوری اصلی
هر یک از چرخه های سه گانه بیوریتم براساس موج سینوسی حرکت می کنند. هر فرکانس از این موج سه ناحیه دارد. ناحیه اول ناحیه مثبت یا پرانرژی است که در بالای نقطه صفر قرار دارد هریک از چرخه ها که در این ناحیه قرار دارند در مرحله شارژ است و قابلیت اعتماد دارد ناحیه دوم ناحیه منفی، کم ارزش است که در پایین نقطه صفر قرار دارد . هریک از چرخه ها در این ناحیه در مرحله دشارژ یا ضعف قرار دارد. ناحیه سوم نقطه بحرانی است که دقیقا مرز نقطه صفر است و مرحله گذر از ناحیه مثبت به ناحیه منفی یا بالعکس است. این نقاط بسیار حساس هستند و در این روزها هیچ چیز قابل حدس نیست و طبیعت، خلق و خو و رفتارهای فیزیکی احساسی و ذهنی انسان به طرز وحشیانه و افسار گسیخته ای تغییر می کند و نباید اعتبار زیادی برای آنها قائل شد و لحظات بحرانی زندگی افراد معمولا روزهایی هستند که هریک از منحنیها از حالت مثبت به حالت منفی می روند.
از آنجا که هریک از چرخه ها دارای فرکانس های متفاوتی هستند، نمودار بیوریتم انسان در هر روز می تواند شرایط متفاوتی داشته باشد و تفسیر خاص خود را بطلبد و حال اگر تمامی منحنیهای بیوریتم فردی در منفی ترین حالت ممکن قرار داشته باشد، به معنی آن است که انرژی حیاتی بدن در بدترین و آسیب پذیرترین شرایط قرار دارد و انسان نباید طبق عادت به واکنشهای جسمی روحی و ذهنی خود اعتماد کند.
جزئیات چرخه های اصلی
چرخه جسمی یا فیزیکی
23 روز ناحیه مثبت زمان مناسب برای انجام فعالیتهای سنگین بدنی، مقاوم در برابر سختیها و بیماریها، اشتیاق به ورزش آمادگی برای سفر،جراحی، امور دندان پزشکی و... است. در ناحیه منفی خستگی پذیری، نیاز به استراحت وجود دارد. در نقطه بحرانی توانایی جسمی زیر سوال است، استعداد بیشتر برای خطا کردن، مستعد تصادف بودن، پرخاشگری از خصوصیات این منطقه است. چرخه حسی : در 28 روز ناحیه مثبت تمایل به شرکت در جمع دوستان و فعالیتهای گروهی، حسن نیت عمومی، شادی، توازن و همسازی، آمادگی جهت انجام آزمونها و مسابقات، ظاهر عمومی مناسب و خوب وجود دارد. و در ناحیه منفی حالت بالعکس غالب است.
چرخه ذهنی
در 33 روز ناحیه مثبت بیشترین فعالیت و نیروی فکری و ذهنی وجود دارد. مطالب جدید به سرعت و با آمادگی آموخته می شوند: حافظه بهتر، افکار واضح و روشن از خصوصیات این دوره است. ناحیه منفی زمان مساعد برای تثبیت آنچه قبلاً آموخته شده است و نقطه بحرانی، کاهش توانایی تمرکز، آشفتگی ذهنی، زمان بسیار نامناسب برای تصمیم گیری، نیاز به زمان بیشتر برای امور فکری دقیق را شامل می شود.
هدف بیوریتم
هدف از ترسیم چرخه های بیوریتم (زیست آهنگ) تعیین و محاسبه چرخه های ریتمی افرادن تعیین تأثیر ریتم ها بر حالات فردی، محاسبه روزهای بهینه و بحرانی، اجرای بهینه فعالیتها، عدم اجرای برخی فعالیتها در اوقات بحرانی و پیش بینی زمانهای ضعف وقدرت است. بیوریتم در مکانهای کاری، خطوط راه آهن و خطوط هوایی بسیار آزمایش شده است.ژاپنی ها و آمریکایی ها بسیار به این نظریه گرایش دارند. از بیوریتم ها برای تعیین زمانها ی بحرانی در طی زندگی افراد و پیش بینی کردن آینده استفاده می شود. بر اساس پژوهشهای انجام شده و نتایج حاصل، مشخص شده است که با در نظر گرفتن نقاط بالا و پایین این چرخه ها و تطبیق فعالیتها با آنها، می توان کیفیت زندگی، فعالیتها را ارتقا داد. برای مثال باید سعی شود که آزمونها و موارد مهم در بازه ای که فعالیت ذهنی در سطح بالایی است، قرار داده شود و یا اجتناب شود از صحبت کردن در مورد موارد مهم احساسی، هنگامی که نمودار حسی در وضعیت نا مطلوب وپایین قرار دارد.همین طور انتخاب بازیکن برای یک تیم در شرایطی که نمودار جسمی آنها در سطح بالایی قرار دارد. امروزه حتی مدیران موفق هم نمودارهای سه گانه فوق را بهطور مستمر برای تک تک کارکنان خود ترسیم می کنند تا متناسب با شرایط جسمی، حسی و ذهنی آنها فعالیتهای روزانه را به آنها ارجاع کنند .
دانش آموزان نیز با دانستن زمانهای دقیق اوج انرژی ذهنی خود می توانند در این زمانها به یادگیری و مطالعه بپردازند تا با حداقل تلاش به پیشرفت چشمگیری دست یابند. کارمندان نیز می توانند طبق این نظریه در روزهایی که نمودار ذهنی آنها در نقاط مثبت است، اقدام به تصمیم گیری و تجزیه و تحلیل و برنامهریزی کرده و با اطلاع از زمانی که چرخه حسی آنها در نقاط مثبت قرار دارد وبا تو جه به اینکه میزان ابتکار وخلاقیت فرد در این روزها در بیشینه خود است، وظایفی را که نیاز به قوه خلاقیت دارد در این بازه های زمانی انجام دهند. از کاربردهای چرخه های بیوریتمی در مورد کارگران و دیگر پرسنل سازمانی نیز می توان به واگذاری فعالیتهایی که نیاز به توانایی بدنی بیشتری دارند، در زمانهایی که چرخه های جسمی آنان در وضعیت مطلوبی قرار دارد اشاره کرد. هم چنین وظایفی که نیاز به هوشیاری ودقت بیشتری دارند زمانی به فرد واگذار شود که چرخه حسی او در در مرحله مساعدی باشد.
ترسیم و تفسیر چرخه های بیوریتم
در هر زمان از زندگی شخص می توان این دوره ها را رسم کرد. برای این منظور وب سایت هایی وجود دارند که این کار را به صورت دقیق انجام می دهند. با در اختیار داشتن تاریخ تولد یک فرد قادر به محاسبه بیوریتم او خواهیم بود. با استفاده از این دانش دیرینه و کهن در صنعت کشور، می توانیم شاهد نتایج مثبت و قابل قبولی همانند افزایش کیفیت و کمیت محصولات، کاهش ضایعات و حوادث ناشی از کار، بهبود روابط سازمانی، اخذ تصمیمات معقول تر و منطقی تر و موارد بسیار دیگری باشیم و کمک شایانی به رشد و توسعه هر چه بیشتر صنعت کشورمان کنیم.
منابع / ماهنامه / تدبیر / 1385 / شماره175
منابع
www.facade.com
www.thedreamtime.com
www.biorhythm.ca
www.sleepnet.com
www.beamtech.de
www.shop
www.bio.chart.com
www.woldssp.net
دکتر عزت الله بالوئی جامخانه